Αρχική σελίδα » ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ » ΜΑΘΗΜΑΤΑ Β' ΕΞΑΜΗΝΟΥ » Μαθήματα Επιλογής Β' εξαμήνου » Επίκαιρα Θέματα Δημόσιας Πολιτικής - Διοικητική Μεταρρύθμιση

[κωδ. 215] ΕΠΙΚΑΙΡΑ ΘΕΜΑΤΑ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ - ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ

Διδάσκουσα: Μ.-Η. Πραβίτα, Λέκτωρ

Περιγραφή μαθήματος

Αντικείμενο του μαθήματος συνιστά η διερεύνηση βασικών ζητημάτων που ανακύπτουν στη σφαίρα της δημόσιας πολιτικής. Για τον σκοπό αυτόν σε κάθε ακαδημαϊκό έτος προγραμματίζεται, μεταξύ άλλων, η πραγματοποίηση διαλέξεων από προσκεκλημένους που έχουν άμεση γνώση και εμπειρία στα συγκεκριμένα θέματα διοικητικής επιστήμης που πραγματεύεται το μάθημα.

Ειδικότερα, κύρια επιδίωξη είναι να αναδειχθούν τα προβλήματα που απορρέουν από την ιστορία των μεταρρυθμίσεων στην Ελλάδα κατά τις διάφορες φάσεις σχηματισμού του κρατικού μηχανισμού από την εθνική απελευθέρωση και μετά, καθώς και τα θέματα σχεδίασης και εφαρμογής της πρόσφορης στρατηγικής για μια διοικητική και οργανωτική μεταρρύθμιση.

Το μάθημα αποσκοπεί:

  • στην εξέταση της δυναμικής της διοικητικής μεταρρύθμισης και στην εις βάθος αναζήτηση των λόγων, στους οποίους οφείλεται τυχόν αποτυχία των οργανωτικών αλλαγών και μεταρρυθμίσεων
  • στην εξοικείωση των φοιτητριών και των φοιτητών με ζητήματα βελτιστοποίησης της μεθοδολογίας περί των μεταρρυθμίσεων.

Περιεχόμενο μαθήματος

1.         Όψεις της νεοελληνικής διοικητικής κουλτούρας

2.         Σχεδίασμα για ένα ιστορικό διάγραμμα της ελληνικής Διοίκησης

3.         Προεπαναστατικοί και επαναστατικοί θεσμοί. Η καποδιστριακή περίοδος - ‘Capodistrias’ dilemma’: συνοχή ή διαφοροποίηση

4.         Το οργανωτικό “big bang” του 1833: συγκεντρωτικό κράτος, γραμματείες και νομοί

5.         Το πελατειακό σύστημα και οι απαρχές της αξιοκρατίας

6.         Οι μεταρρυθμιστικές απόπειρες του Τρικούπη

7.         Η μονιμότητα της απασχόλησης των δημόσιων υπαλλήλων και η επιστροφή των κοινοτήτων

8.         Η μεταπολεμική περίοδος της «ανασυγκρότησης», οι πρώτες εκθέσεις των εμπειρογνωμόνων για τη δημόσια διοίκηση

9.         Δικτατορία και μεταπολίτευση

10.       Γιατί οι μεταρρυθμίσεις αστοχούν

11.       Προκλήσεις και προοπτικές στον 21ο αιώνα

12.       Μια αξιόπιστη μεθοδολογία διοικητικών μεταρρυθμίσεων

13.       Επιτυχημένες και αποτυχημένες μεταρρυθμίσεις: μελέτες περίπτωσης

Μαθησιακά αποτελέσματα

Με την ολοκλήρωση του μαθήματος οι φοιτήτριες και οι φοιτητές προσδοκάται να:

  • έχουν μελετήσει διεξοδικά τις προτάσεις για την αναβάθμιση και τον εκσυγχρονισμό της δημόσιας διοίκησης που αναφέρονται σε εκθέσεις εμπειρογνωμόνων, καθώς επίσης διεθνών οργανισμών, ώστε να αντιληφθούν τη διαχρονικότητα των διοικητικών παθολογιών
  • έχουν κατανοήσει τα αίτια της διαρκούς αναζήτησης διοικητικών αλλαγών που αποσκοπούν στην αντιμετώπιση των δυσλειτουργιών της διοίκησης και τη βελτίωση της ποιότητας των παρεχόμενων δημόσιων υπηρεσιών
  • έχουν εμβαθύνει στις προϋποθέσεις που χρειάζεται να πληρούνται προκειμένου μια μεταρρύθμιση να επιφέρει τα αναμενόμενα αποτελέσματα, όπως είναι η επιλογή της κατάλληλης χρονικής συγκυρίας και η επίτευξη συναίνεσης.

Ενδεικτική βιβλιογραφία

  • Allison Gr. T. και Κ. Νικολαΐδη [επιμ.] (1997), Το Ελληνικό Παράδοξο: Υπόσχεση και Επίδοση, Αθήνα: Παπαζήσης.
  • Αργυριάδης Δ. (1998), Για μια Δημόσια Διοίκηση που Αποδίδει και Επικοινωνεί με τους Πολίτες, Θεσμοί της Ελληνικής Κοινωνίας 10, Αθήνα-Κομοτηνή: Αντ. Ν. Σάκκουλας.
  • Βούλγαρης Γ. (2008), Η Ελλάδα από τη Μεταπολίτευση στην Παγκοσμιοποίηση, Αθήνα: Πόλις.
  • Γιαννίτσης Τ. (2007), Η Δημοκρατία σε Κρίση;, Αθήνα: Πόλις.
  • Διαμαντούρος Ν. (2000), Πολιτισμικός Δυϊσμός και Πολιτική Αλλαγή στην Ελλάδα της Μεταπολίτευσης, Αθήνα: Αλεξάνδρεια.
  • Featherstone K. [ed.] (2005), “The Challenge of Modernization: Politics and Policy in Greece”, West European Politics, special issue, 28(2), London: Taylor & Francis Group.
  • Featherstone K. [επιμ.] (2007), Πολιτική στην Ελλάδα. Η Πρόκληση του Εκσυγχρονισμού, Αθήνα: Οκτώ.
  • Featherstone K. και Δ. Παπαδημητρίου (2010), Τα Όρια του Εξευρωπαϊσμού, Δημόσια Πολιτική και Μεταρρυθμίσεις στην Ελλάδα, Αθήνα: Οκτώ.
  • Καζάκος Π. (2010), Από τον Ατελή Εκσυγχρονισμό στην Κρίση, Μεταρρυθμίσεις, Χρέη και Αδράνειες στην Ελλάδα (1993-2010), Αθήνα: Πατάκης.
  • Καζάκος Π. [επιμ.] (2009), Μήπως Αργήσαμε;, Αποτίμηση και Προοπτικές των Μεταρρυθμίσεων στην Ελλάδα και την Ευρώπη, Πρακτικά συζήτησης, Αθήνα-Κομοτηνή: Αντ. Ν. Σάκκουλας – Ελληνικό Κέντρο Ευρωπαϊκών Μελετών και Ερευνών (ΕΚΕΜΕ).
  • Καρκατσούλης Π. (2004), Το Κράτος σε Μετάβαση. Από τη «Διοικητική Μεταρρύθμιση» και το «Νέο Δημόσιο Management» στη «Διακυβέρνηση», Αθήνα: Ι. Σιδέρης.
  • Κοσμίδης Σ. (2010), Εκσυγχρονισμός και Μεταρρυθμίσεις, με Προτάσεις για τη Διακυβέρνηση, για τη Δικαιοθέτηση, για τη Λειτουργία της Βουλής, για το Ρόλο των Κομμάτων και του Βουλευτή κ.ά., Αθήνα: Καστανιώτης.
  • Lavdas K. (2007), The Europeanization of Greece: Interest Politics and the Crises of Integration, London: Macmillan.
  • Μαΐστρος Π.Γ. (2009), Τα Τρία Κύματα Μεταρρυθμίσεων της Δημόσιας Διοίκησης στην Ελλάδα [1975-2015+], Δημόσια Πολιτική και Θεσμοί 2, Αθήνα: Παπαζήσης.
  • Μακρυδημήτρης Αντ. (2006), Κράτος και Κοινωνία των Πολιτών. Ελευθερία και Κοινωνική Δικαιοσύνη, Β΄ έκδ., Αθήνα: Μεταμεσονύκτιες Εκδόσεις.
  • Μακρυδημήτρης Αντ. (1999), Διοίκηση και Κοινωνία, Η Δημόσια Διοίκηση στην Ελλάδα, Αθήνα: Θεμέλιο.
  • Μακρυδημήτρης Αντ. [επιμ.] (1995), Προβλήματα Διοικητικής Μεταρρύθμισης, Διοίκηση και Πολιτεία: Μελέτες 13, Αθήνα-Κομοτηνή: Αντ. Ν. Σάκκουλας.
  • Μιχαλόπουλος Ν. (2007), Η Δημόσια Διοίκηση στην Εποχή των Αποτελεσμάτων, Αθήνα: Παπαζήσης.
  • Monastiriotis V. and Andr. Antoniades (2009), “Reform That! Greece’s Failing Reform Technology: Beyond ‘Vested Interests’ and ‘Political Exchange’”, GreeSE Paper No 28, Hellenic Observatory Papers on Greece and Southeast Europe, London: The London School of Economics and Political Science, October.
  • Μουζέλης Ν. (2002), Από την Αλλαγή στον Εκσυγχρονισμό, Κριτικές Παρεμβάσεις, Πολιτική, Κοινωνία, Πολιτισμός, Θεωρία, Αθήνα: Θεμέλιο.
  • Παπαδόπουλος Αλ. (2008), Τα Βήματα του Έστερναχ, Η Ελλάδα μετά το 2010, Αθήνα: Βιβλιοπωλείον της Εστίας.
  • Παπούλιας Δ.Β. (2007), Χρυσάφι είναι το Δημόσιο, Ρητορεία και Πραγματικότητα των Μεταρρυθμίσεων, Αθήνα: Βιβλιοπωλείον της Εστίας.
  • Παπούλιας Δ.Β. (1991), Ο Δημόσιος Τομέας σε Κρίση, Αθήνα: Γνώση.
  • Παπούλιας Δ.Β., Δ.Α. Σωτηρόπουλος και Χ.Ι. Οικονόμου (2002), Το Εκκρεμές της Διοικητικής Μεταρρύθμισης, Το Παράδειγμα της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης, Αθήνα: Ποταμός.
  • Παπούλιας Δ. και Χ. Τσούκας (1998), Κατευθύνσεις για τη Μεταρρύθμιση του Κράτους, Αθήνα: Καστανιώτης.
  • Σημίτης Κ. (2005), Πολιτική για μια Δημιουργική Ελλάδα, 1996-2004, Αθήνα: Πόλις.
  • Σπανού Κ. (1996), Το Πρόβλημα της Δημόσιας Διοίκησης. Μια Πρώτη Προσέγγιση, Οικονομικά Θέματα 4, Αθήνα: Ίδρυμα Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ).
  • Spanou C. (2008), “State Reform in Greece: Responding to Old and New Challenges”, International Journal of Public Sector Management, 21(2), 150-173.
  • Σωτηρόπουλος Δ.Α. (2007), Κράτος και Μεταρρύθμιση στη Σύγχρονη Νότια Ευρώπη: Ελλάδα - Ισπανία - Ιταλία - Πορτογαλία, Αθήνα: Ποταμός.
  • Τσέκος Θ. (2007), Ποιότητα Υπηρεσιών και Δημόσιο Μάρκετινγκ – προς Ένα Ανθρωποκεντρικό Παράδειγμα για τη Δημόσια Διοίκηση, Κέντρο Ευρωπαϊκού Συνταγματικού Δικαίου - Ίδρυμα Θεμιστοκλή και Δημήτρη Τσάτσου, Δίκαιο και Δημόσιες Πολιτικές 7, Αθήνα-Κομοτηνή: Αντ. Ν. Σάκκουλας.

 Αξιολόγηση

Η αξιολόγηση της απόδοσης των μεταπτυχιακών φοιτητριών και φοιτητών διεξάγεται βάσει αφενός της συμμετοχής τους στο μάθημα και αφετέρου της από μέρους τους εκπόνησης εργασίας, η οποία παρουσιάζεται προφορικά, κατόπιν κατατίθεται δε σε πιο ολοκληρωμένη μορφή και γραπτά.